Reflüsü olanların dikkatine

Reflü deyip geçmeyin zira Türkiye’de her dört şahıstan biri bu marazdan mustarip. Türkiye İş Bankası iştiraki Bayındır Söğütözü ve Kavaklıdere Hastaneleri Gastroenteroloji Mütehassısı Doç. Dr. Yüksel Ateş’in tekliflerine uyarsanız oruç sırasında mide yangınlarıyla uğraş etmezsiniz. Reflü, Türkiye’de çok yaygın bir mide marazı; yapılan araştırmalara nazaran her dört yetişkinden biri bu marazdan ötürü düşünce yaşıyor. Mide içeriğinin bir zorlama olmaksızın yemek borusuna geri gelmesi halinde tanım edilen bu hastalık, ömür kalitesini berbat etkiliyor ve maatteessüf tekrarlıyor. Oruç ibadetini tarafına getirken, tüm kronik hastalıklarda olduğu üzere reflüye karşı da kimi kurallara dikkat ederseniz, Ramazan ayını kolaylıkla geçirebilirsiniz.

Reflünün belirtileri

– Mideden yemek borusuna asit, safra, pankreas salgılarının kaçması sonucu mide ekşimesi,

– Ağza acı ve ekşi su gelmesi,

– Geğirme, bulantı, kusma, yutma zorluğu,

– Boğazda takılma hissi,

– Ses kısılması,

– Göğüste yanma,

– Öksürük,

– Gece ortaya çıkan boğulma hissi

– Diş çürükleri, ağız kokusu.

Reflünün evreleri:

– Reflü marazı, dört evrede derecelendirilir. A’dan D’ye kadar verilen noktalar illetin şiddetini ve midede oluşturduğu lezyonların büyüklüğüne nazaran sınıflandırılmasını sağlar. Los Angeles sınıflamasına nazaran, A evresi illetin başlangıç evresiyken D evresi en ilerlemiş halidir.

Reflünün kademesine nazaran iftar ve sahur teklifleri

– Şayet reflünüz D evresindeyse yemek borunuzda ülserler yani yaralar ve daralmalar vardır. Binaenaleyh ilerlemiş safhadaki reflünüz ve varsa mide fıtığınız oruç tutmanız nedeniyle şiddetini artırabilir. Bu durumdaysanız oruç tutarken kesinlikle hekiminize danışmalısınız.

– Reflünüz gayrı evrelerde ise hekiminizin verdiği diyet listesine çok dikkat etmelisiniz ve mahsusen sahurda PPI yani proton pompası inhibütörünü ve yemek sonrası da yemek borusunda gözetici bir tabaka oluşturacak aljinik asit preparatlarını kullanmalısınız.

– İftar yemeğini mümkünse bölerek yiyelim.Biraz yiyelim, biraz bekleyelim .

– Sahur yemeğinde yağlı ve kızartmalardan, domatesli yiyeceklerden, baharatlardan, kafeinli içeceklerden, çikolata ve gibisi besinlerden uzak durmalısınız.

– Şayet mideniz yanmadan rahat bir gün geçirmek istiyorsanız, sahurda et ve yumurta üzere proteinli azıkları tercih etmelisiniz.

Yapay zeka, göğüs röntgeninden hastalık teşhisine yardım ediyor

Günümüzde en değerli teknoloji gelişmelerinden biri olan yapay zekâ, acilen hemen her kolda kullanılacak üzere görünüyor. Büyük şirketler kendi yapay zekâ teknolojileri için önemli paralar harcarken, bu teknolojinin en çok kullanılacağı dalların başında sıhhat geliyor. Yapay zekâ, sıhhat sahasındaki çalışmalarıyla geleceğe taraf verecek. Göğüs röntgenlerindeki ortalama raporlama müddeti, yapay zeka kullanılarak geliştirilen sistem sayesinde 11 günden 3 güne indirildi.

3 günde tespit edilecek

İngiltere’nin önde gelen üniversitelerinden King’s College London’ın araştırmasına nazaran, 500 bin yetişkinin göğüs röntgeni verisi kullanılarak geliştirilen yapay zeka sistemi, röntgen raporlama mühletini kısaltarak aciliyeti olan vakaların tespit edilmesini kolaylaştırıyor. Göğüs röntgenlerindeki anormal durumlar, yapay zeka kullanılarak geliştirilen sistem sayesinde 3 gün içerisinde tespit edilebilecek.

Röntgenleri yorumluyor

King’s College London araştırmacıları tarafından geliştirilen yapay zeka sistemi, göğüs röntgenlerindeki görsel kalıpları yorumlayabiliyor ve hastanın durumunun acil olup olmadığını algılayarak, hastanın durumuyla ilgili radyoloji bilirkişisine çeşitli tekliflerde bulunuyor.

Acil hastalık belirtileri gösteren anormal göğüs röntgenlerinin bir radyoloji mütehassısı tarafından en kısa devirde gözden geçirilmesini sağlamak, hastaların süratlice en münasip tedaviyi almasına ve tedavide muvaffakiyet nispetinin artmasına imkan tanıyor.

Araştırmacılar, geliştirilen yapay zeka sistemi sayesinde raporlama gecikmelerinin ortadan kalkacağını ve aciliyeti olan hastaların erken teşhisle süratli bir formda tedavi edileceğini tabir ediyor.

Hamilelikte göz sıhhatine dikkat

Göz sıhhati da hamilelik sürecinde gelişen değişimlerden olumsuz etkilenebiliyor. Seiko Optik Türkiye Göz Sıhhati Danışmanı Op. Dr. Özgür Gözpınar, sağlıklı bir hamilelik için ana adaylarına göz sıhhatlerine dikkat etmeleri konusunda tavsiyelerde bulunuyor. Hamilelik boyunca ananın sıhhati ve bebeğin gelişimi bilirkişiler tarafından yakından takip ediliyor. Anada var olan bir kadro marazların ilerlememesi ve bebeğe geçmemesi epey değerli. Birebir devranda anada, hamilelikle birlikte birçok yeni komplikasyon da gelişebiliyor.

Seiko Optik Türkiye Göz Sıhhati Danışmanı Op. Dr. Özgür Gözpınar ‘Hamilelikte fizikî ve hormanal değişimler gözleri de etkileyebilir. Bu durum süreksiz bir göz kuruluğu yahut hamilelikten sonra düzelebilen düşük numaralı miyopi olabilir. Nadiren yüksek tansiyonla bir arada preeklamsi ve eklamsi sonucu bulanık görme, çift görme, süreksiz görme kaybı, göz önünde uçuşan cisimcikler olabileceği üzere ileri aşamalarda retina dekolmanı ile ağır görme kaybıyla daha önemli görme sıkıntıları yaşanabilir. Tekrar şeker illeti ve göz tansiyonu (glokom) varsa bunların gidişatı hamilelik cihetinden değerlendirilmelidir’ diyor.

Bebeğinizle göz kontağı kurun

Hamileliğin 1. ayından itibaren iki küçük çukurluk olarak belirmeye başlayan gözler, yeni doğan bir bebekte en güzel gelişmiş organlardan biridir. Kimi kısımlar veladet sonrasında da gelişimine devam ettiği üzere, göz küresinin kendisi de doğumdan sonra birinci bir sene içinde çok süratli gelişiyor. Bu gelişim daha sonra yavaşlayarak, gençlik çağlarına kadar devam ediyor. Seiko Optik Türkiye Göz Sıhhati Danışmanı Op. Dr. Özgür Gözpınar, bu gelişim esnasında anormal durumlara erken müdahale etmek ve saptamak konusunda aileleri uyarıyor. Gözpınar, ‘Sağlıklı görebilmek için gözün sağlıklı gelişimi çok değerli. Gözün kendi gelişimi dışında, dimağ gelişiminde oluşacak sapmalar yahut başka sistemik marazlar da görmeyi direkt etkileyecek ögeler arasında sayılabilir. Yeni doğan bebeklerde kimi muvakkat durumlar saptanabilir. Örneğin; göz kapaklarında hafif yapışıklıklar, erken doğumlarda gözlerde muvakkat bulanıklıklar gibi… Bu üzere durumlarda ebeveynler, bebeğin göz hareketlerini kıymetlendirmeli ve süreci takip etmelidir. Bebeğin anasını tanıması ekseriyetle 2. ayda barizleşir. İki-üç aylık olduğunda, cisimleri gözleriyle takip etmeye başlar. Ana, bebek ile göz kontağı kurarak, gözün hareketlerini, cisimlere yaklaşımını ve bebek ile kendi muhaberesini gözlemlemelidir’ diyor.

Oruçluyken diş ağrısına tahlil

Diş ağrılarının; 20 yaş diş ağrıları, diş haddinden kaynaklanan ağrılar, diş ve diş eti iltihabı ağrıları, eklem ağrıları üzere pek çok nedenden kaynaklandığını söyleyen Hospitadent Diş Sıhhati Kümesi Idare Heyeti Üyesi Diş Doktoru Recep Eşkar, “Öncelikle diş ağrısının neden kaynaklandığı tespit edilmeli ve buna tutarlı bir tedavi uygulanmalıdır. Birden fazla kişi diş ağrısı sırasında ağrıyı hafifletmek ismine kulaktan dolma haberlerle hareket ediyor ve dişe aspirin, kolonya yerleştiriyor. Bunlar katiyetle akıllıca değildir. Diş ağrısı tespiti ve tedavisinin yalnızca diş doktoru tarafından yapılması gerektiği unutulmamalıdır. Lakin diş tabibine gidinceye kadar ağrıyı hafifletmek için birtakım tahlil teklifleri de bulunmaktadır. Oruçluysanız ve dişiniz ağrıyorsa ağrıyan diş ortamına soğuk kompres pratiği süreksiz olarak ağrıyı hafifletir” dedi. Hospitadent Diş Hastanesi Idare Heyeti Üyesi Diş Doktoru Recep Eşkar, diş ağrısı sırasında ağrıyı hafifletmede uygulanabilecek doğal tahlilleri şöyle sıraladı.

1- Diş fırçalamak çürüğe sıkışmış ve ağrıya neden olan besinleri uzaklaştırmaya yardımcı olur. Dişlerin diş ipi ile temizlenmesi ve fırçalama ağrının azalmasına neden olur.

2- Sirkeli su ve tuzlu su gargarası diş ağrılarını kısmen uyuşturur. Dişi bakterilerden temizler ve şişlikleri azaltır. Diş eti ve açık diş çürüklerine dezenfektan tesiri vardır.

3- Diş doktorunuzun teklifiyle ve tasarruf kurallarına uyarak ağrı kesici almanız ağrınızı makul bir mühlet için geçirecektir.

4- Dişe katiyen aspirin, kolonya, alkol konulmamalı bunların konumuna karanfil yağı tercih edilmelidir. Karanfil yağı yahut kuru karanfil yüzyıllardır enfeksiyonu tedavi etmede kullanılır. Diş ağrısına güzel gelen karanfil yağı anestezik ve antiseptik özelliklere sahiptir. Eugenol denilen güçlü bir unsur içerir. Bakteri öldürmeye yarayan bu husus diş macunlarında da vardır. Kuru karanfil ağrıyan yere konup bekletilirse o nahiyeyi uyuşturarak ağrı hissini azaltır. Başkaca antibakteriyel özelliğinden ötürü çürük dişin muhitindeki zararlı bakterilere tesir eder.

5- Buz pratiği; ağrıyan diş nahiyesine soğuk kompres pratiği süreksiz olarak ağrıyı hafifletebilir. Bu durumun tam zıddı olarak ağrıyan diş nahiyesine sıcak kompres pratiği muvakkat olarak ağrıyı hafifletebilir.

6- Gece diş ağrısı oluşmuşsa, yatar durumda olmak ağrıyı artıracağından yastık yükseltilebilir.

Şah damarı ve inme

Dimağımızın muhtaçlığı olan kanın çok büyük bir kısmını taşıyan şah damarın tıkanması ya da daralmasının en kıymetli sebebi, damar sertliği olarak önümüze çıkmaktadır. Damar sertliği ise yalnızca şah damarımızı değil, vücudumuzda konum alan vesair damarları etkileyen bir durumdur.

Şah damarının duvarı esnektir ve iç yüzeyi ise pürüzsüz bir yapıdadır. Ama yüksek kan kolesterol seviyesi ve sigara tasarrufu nedeniyle şah damarının duvarında yağ, kireç ve kolesterol üzere hususlar birikmeye başlar. Bu hususların birikmesi de şah damarının duvarında kalın bir kireç tabakasının oluşmasına neden olur. Damarın sertleşmesine neden olan kireç tabakası kan akımının da azalmasına neden olabilir. Şah damarındaki kan akımının kritik seviye altına düşmesi ise, dimağın beslenememesine ve beraberinde inme üzere durumlara neden olabilmektedir.

Şah damarı darlığı-Tıkanması sonucu inme belirtileri

Şah damarı daralması inmeye neden olabilecek önemli bir durumdur. Bunun birinci nedeni damarın kireç tabakası nedeniyle tam olarak tıkanması ve dimağa giden kan akımının durmasıdır. Tekrar şah damarında meydana gelen bu kireç tabakası üzerinde pıhtılar oluşabilir ve bu da dimağa giden kan akımını engelleyebilir. Başkaca kireçlenme tabakasından küçük kireç kesimlerinin kopması, bu modüllerin kan akımı ile ince dimağ damarının içine kaçması ile ani tıkanmalar ve inme meydana gelebilir.

Şah damarı tıkanıklığı, damar çapının önemli orantıda daralmasına kadar belirti vermeyebilir. Bu daralmanın kritik seviyeye gelmesi sonucunda dimağın muhtaçlığı olan kan karşılanamaz ve “geçici iskemik atak” yani inme yaşanabilir. Süreksiz iskemik atak belirtileri ise şunlardır:

– Kolda, bacakta ve yüzde uyuşma

– Kolda, bacakta ya da vücutta kuvvet kaybı

– Yüz yarısında felç,

– Görme kaybı ya da bulanık görme

– Konuşma güçlüğü,

– Konuşulanları anlayamama,

– Baş dönmesi,

– Bilinç kaybı,

Bu süreksiz inme hali uyarıcı niteliğindedir. Hastayı, yaklaşan daha kalıcı bir inme durumuna karşı uyarır niteliktedir. Bu duruma neden olan karotis damar darlığı akıllıca halde tedavi edilemez ise hastanın kalıcı iskemi yani inme/felç durumu ile müsabakası olağandır.

Doc. Dr. Halit Yerebakan

Ramazanda ilaç tasarrufuna dikkat

Ramazan ayı boyunca hayat formumuz, mahsusen beslenme ve uyku tertibimiz değerli ölçüde değişiyor. Oruç ibadetini aksatmayan gelgelelim kronik marazlara bağlı olarak daima ilaç kullanması gereken kimselerin ilaç saatlerini değiştirirken kesinlikle hekimlerine müracaatı gerekiyor. Mahsusen kalp, şeker, hipertansiyon, astım, tiroid, romatizma, kanser, epilepsi üzere illetleri olan kimselerin ilaçlarını aksatmadan almaları hayati ehemmiyet taşıyor. Bu durumda, öncelikle hekiminiz sıhhatinizin oruç tutmaya müsait olmadığını söylüyorsa teklifini kesinlikle dikkate almalısınız.

Hekiminiz oruç tutmanıza müsaade veriyorsa, ilaç saatlerini onun teklifiyle planlamalı ayrıyeten istikrarlı ve ölçülü beslenip kâfi likit almaya da ihtimam göstermelisiniz. Başkaca ramazan sonrası kesinlikle hekiminizin denetiminden geçmelisiniz. Türkiye İş Bankası iştiraki Bayındır Söğütözü Hastanesi İç Illetleri Kompetanı Hekim Muhsin Cem Keskin, sahur ve iftarda ilaç meydanlara çok kıymetli ikazlarda bulundu.

Aç-tok ayarlamasını nasıl yapacağız

Ramazan ayında ilaç alırken açlık ve tokluk tarifine çok dikkat edilmelidir. Aç olarak alınması gereken ilaçlar, yemek yemeden en az 30 dakika evvel yahut yemekten en az iki saat sonra alınmalıdır. Örneğin, akşam aç olarak alınması gereken ilacınız varsa orucunuzu bir yudum su, zeytin ya da hurma ile açtıktan sonra ilacınızı içmeli ve yemeğinizi yarım saat sonra yemelisiniz. İftarı yarım saat beklemekte zorlanıyorsanız yemekten iki saat sonra da ilacınızı içebilirsiniz. Şayet sabah aç karna almanız gereken ilacınız varsa sahura kalkınca derhal alıp en az yarım saat bekledikten sonra sahur yapmalısınız.

Şeker hastaları bunlara dikkat

– Tip 1 diyabetliler

– Tekrarlayan şeker düşmesi yaşayanlar ve şekerinin düştüğünün farkına varamayanlar

– Son aylarda şeker düşüklüğü yahut yüksekliği komasına girenler

– İnsülin ve sülfonilüre öbeği ilaç kullanıp yalnız yaşayanlar

– Şeker marazının yanında kronik gayrı marazları bulunan yaşlı hastaların oruç tutmalarını tavsiye etmiyoruz. Bu öbeklerin dışında bulunan şeker hastaları kesinlikle tabipleriyle görüşmeli ve oruç için ilaç ve beslenme planı yapmalıdırlar.

– Hastaların kan şekeri seviyeleri 70 mg/dl altına mülahaza yahut 300 mg/dl üzerine çıktığında oruçlarını bozmaları gerektiği hekim tarafından anlatılmalıdır.

Kalp hastaları oruç tutabilir mi

– Son altı ay içinde kalp bunalımı geçiren ya da kalp damarlarına stent takılan, balon yapılan ve by-pass ameliyatı olanlar oruç tutmaktan kaçınmalıdır.

– İleri aşamada kalp yetmezliği olanlar, kalp damar illetine bağlı göğüs ağrısı, nefes darlığı süren hastalar, önemli kalp ritim bozukluğu olan hastalar oruç tutmamalıdır.

– Hipertansiyonu olan ve kan basıncını denetim altında tutan, tek yahut iki ilaç alan hastalar, ilaçlarını her gün tıpkı saatte almak kaidesiyle oruç tutabilirler.

– Aspirin dışında kan sulandırıcı kullanan hastaların (kumadin ve benzeri), ilaçlarını sistemli kullanmaları gereklidir, aksi takdirde pıhtı oluşması ve inme riskiyle karşılaşabilirler.

Tiroid ilaçları ne vakit içilmeli

– Tiroid bezi illetlerinden hipotiroidi (tiroid tembelliği) için kullanılan ilaçlar aç olarak alınmalıdır.

– Sahura kalkınca ilaç çabucak alınıp en az yarım saat bekledikten sonra yemek yenmelidir.

– Hipertiroidi (tiroidin süratli çalışması) için kullanılan ilaçlar ise sabah-akşam dozları biçiminde, iftar ve sahurda yemekle bir arada alınabilir.

Migren tam bir baş ağrısı

Her 5 bayandan biri ve her 10 erkekten birinde migren rahatsızlığı görülür. Migren tam bir baş ağrısı nedeni olmakla birlikte, mide bulantısı, konuşma güçlükleri ve süreksiz de olsa görme sorunlarına de yol açıyor. Predrom, aura, atak ve postdrom olarak dört evreden oluşan migreni tetikleyen ögeler vardır. Sıcaklık, yüksek nem orantısı, gerilim, açlık, ağır kokular, lodos, mevsimsel değişiklikler, titreyen rastgele bir ışık, sigara dumanı, sıhhatsiz beslenme, öğün atlama, adet periyodu ve veladet denetim hapları migreni tetikleyen ögeler arasında mahal almaktadır. Her türlü kafein içeren içecekler ve besinler, salam, sucuk, çerez çeşidi besinler ve çikolata da migreni tetikleyen besinler olarak gösterilebilir.

Migren ataklarından kurtulmak için ne yapmalıyım

– Ataklarından kurtulmak öncelikle gerilimden uzak durun. Gerekiyorsa bir eksperden yardım alın.

– Sistemli egzersiz yapın hem fizikî hem de zihinsel rahatsızlıkların önüne geçin.

– Ne uykusuz kalın ne de uyku için çok çokça vakit çalın hayatınızdan. Insana bağlı olarak günde 6-8 saat uyku tavsiye edilmektedir.

– Lodoslu havalar migren ataklarını tetikleyen faktörler arasında taraf aldığından ötürü, mümkünse lodoslu havalarda dışarı çıkmamanız önerilir.

– Sıhhatsiz atıştırmalıklardan uzak durun ve öğün atlamamaya çalışın.

– Keskin kokuların ve parlak ışıkların ağır olduğu ortamlardan, bilhassa yüksek sesten uzak durun.

Migrene uygun gelen besinler “Bol bol su için!”

Acilen çabucak her noktada karşılaştığınız sağlıklı sloganlardan biridir. Her derde şifa olan suyun migreni de önleyici tesire sahip olduğunun altını çizmekte yarar var. Vücudumuzun susuz kalması, başımızda dayanılmaz ağrılara sebebiyet verebilir. Bu nedenle bilhassa gerilimin yaşandığı ve migrenin kapımızı çalacağı anlarda günde 2-3 litre su tüketmeye itina gösterin.

2. sloganımız “Sağlıklı Beslenin!”

Unutmayın, baş ağrısı ile savaşmanın bir yolu da kalsiyum ve magnezyum bakımından güçlü besinlerden geçiyor. Bunun için de ıspanak, lahana üzere koyu yeşil yapraklı sebzelere market listenizin en üst sıralarında konum verin. Bununla birlikte, magnezyum içeren deniz ve soya eserlerine, sarımsak ve yulaf ezmesine de mutfağınızda konum açın.

Acı severlere hoş haber

Ilmî olgulara nazaran acı biber tüketmek dimağ fonksiyonlarına güzel gelirken, hudut sistemini de rahatlatıyor. Bu sebepten ötürü da kesin bir ilmî yargı olmasa da acı biberin migrene âlâ geldiğini söyleyebiliriz.

Serotonin tüketin

İşte size bilinen bir gerçek daha serotonin hormonu seviyesi düşüşe geçtiğinde migren atakları geçirme riski de artıyor. Bu nedenle, serotonin zengini kabuklu yemişler badem ve cevizi, süt, susam ve kepekli tahılları bol bol tüketiyoruz.

Hangi tıp migrene sahip olduğunuzu bilmek, rahatsızlığınızın semptomlarını daha uygun yönetebilmenizi sağlar.

Sizin migreniniz hangi çeşit

Hemiplejik Migren

Yetişkinlere orantıyla çocuklarda daha sık görülen bu migren tipi kronik, nöbetler halinde kendini gösterir. Bu migren tipinin tanısında en kıymetli detay, zahir bir nahiyeyi kapsayan felç durumudur ve migrenin şiddetine bağlı olarak 15 dakika ile 1 saat arasında devam edebilir.

Hemiplejik migrende oluşan baş ağrısı, inme (beyin krizi) ile enzer olabileceğinden, acilen bir doktora danışılması yararlı olacaktır.

Auralı Migren

Migrenin öncesinde yahut gerçekleştiği sırada yüzde ve ellerde oluşan karıncalanma beğenilen ışık fazlalığı oluşumunun sonrasında gelen migren ağrısına eşlik etmesidir. Sıradan migrende oluşan ağır baş ağrısı, ışığa ve sese hassasiyet ve bulantı belirtileri görülür, öncesinde de duygusal bozukluklar ve muvakkat olarak görme meseleleri kendini gösterir.

Çeşitli ilaçlarla aurasız migren rahatsızlığında olduğu üzere emsal tedavi formu uygulanır.

Abdominal Migren

Çoğunlukla çocuklarda, nadiren de olsa yetişkinlerde görülen ve baş ağrısına da neden olabilen şiddetli karın ağrıları içerir. Alışılagelmiş bir migren rahatsızlığında olduğu üzere şiddetli baş ağrısı içermemekle birlikte kendini tekrarlayan şiddetli bulantı ve kusma atakları görülebilir. Teşhis konulduktan sonra beta-blokerleri ve antidepresanlar üzere migrenler için kullanılan ilaçlarla tedavi edilebilir.

Menstrüel Migren

Bayanların baş ağrısı olarak bilinmesinin nedeni erkeklere orantıyla hatunlarda 3 kat daha ziyade görülmesinden kaynaklanıyor. Atakların münhasıran adet periyotlarında şiddetli migren atakları formunda görülmesi sebebiyle menstrüel migren ismini almıştır. Umumi olarak adet öncesi başlayan ağrılar birkaç gün de sürebilir ve beraberinde ruhsal değişim, kramplar oluşur. Oluşan ağrılar için hami tedaviler ve hormon düzenleyiciler uygulanır.

Göz Migreni (Oküler Migren)

Süreksiz spazma bağlı olarak gözü besleyen damarlarda oluşur ve semptomları çoklukla muvakkat ve ağrısızdır. Retinal ve oftalmoplejik olarak iki farklı çeşide sahiptir.

Retinal migren, tek bir beğenilen tekrarlayan görsel rahatsızlıktır ve muvakkattir. Semptomları yaklaşık 30 dakika sürer.

Oftalmoplejik migren ise, daha nadir görülür ve göz hareketlerini denetim eden hudutların felcine bağlı olarak görme kısıtlılığı ve bozukluğu, göz kapağı düşüklüğü, şaşılık, göz bebeğinde büyüme belirtileriyle kendini gösterir.

Korkutan bir migren tipi olsa da umumide zararsızdır ve 30 dakika içerisinde hiçbir ilaç takviyesi almadan kendi kendine düzelir. Mümkünse öğünlerinizi atlamamalı, alkolden uzak durmalı, gerilim ve uyku meselesi üzere migreni etkileyen faktörlerden kaçınılmalıdır.

Vestibüler Migren (Baş Ağrılı Vertigo)

Migren maatteessüf devletimizde düzgün tanınan bir rahatsızlık olmadığından hastalar birinci etapta kendilerini sinüzit zannederler. Baş ağrısı ile ya da baş ağrısı yaşanmaksızın oluşan vertigo ve beraberinde gelişen bulguların izlemlendiği buhranlar halinde gelen bu atakların tanısı tabipler tarafından çok güçlükle konulabilir.

Çoğunlukla gençlerde ve orta yaş hatunlarda, adet devirlerine rastlayan buhranlar görülür. Algı bozukluğu, baş dönmesi, ışık ve ses hassasiyeti oluşabilir. Kimi hastalarda baygınlık noktasına varan önemli baş dönmeleri de yaşanabilir.

Vestibüler migrende kesin bir tedavi seçeneği yoktur. Migreni tetikleyici etkenlerden uzak durmaya başlayarak tedavi için birinci adımı atmış olursunuz. Kafeinli içecekler, çikolata, tuz, uyku düzensizliği, parlak ışık, çok gürültülü ortamlar, ağır koku ve gerilimden uzak durulmalıdır.

Kronik Migren

15 gün yahut daha çokça süren migren cinsidir. Birden fazla insan bu ağrılı ataklardan ayda bir ya da iki defa geçirebilir lakin bu durum sıradan hayatlarını sürdürebilmelerine pürüz değildir. Migren rahatsızlığının kronik hale dönüşmesinde ziyade ilaç tasarrufunun rolü büyüktür.

Kronik migren tedavilerinin arasında ilacın yanında akupunktur ve botoks yan alır.

Dimağdan çıkan hudutların sıkışması sonucu ortaya çıkan migren ağrılarında kaşlar arasındaki ve şakaklardaki noktalara uygulanan botoks tesirlidir lakin ne yazık ki her migren tipine tesir etmez.

Tesiri yaklaşık 6 ay süren botoksun tesiri bitince kaslarınız çalışmaya devam edeceğinden migren ağrılarınız da tekrar başlayabilir.

Doc. Dr. Halit Yerebakan

40 yaşını aşan kimseler dikkat

İnsan gözleri 40 yaşından sonra vakitle bu yeteneğini kaybetmeye başlar. Yaşa bağlı gelişen bu mesele, presbiyopi (yakını görememe sorunu) olarak isimlendirilir. Presbiyopiye yönelik konuşan Göz Marazları ve Vitreo Retinal Cerrahi Mütehassısı Opr. Dr. Hüseyin Sanisoğlu, her bireyi ilgilendiren bu rahatsızlığın tedavisinde kullanılan metotları paylaştı.

Yunancada “yaşlı göz” mealine gelen presbiyopi, yaş aldıkça ortaya çıkan görme kusuru olarak da tanımlanabilir. Yakını görememe sorunu olan presbiyopi, gözün odağını değiştirme yeteneğini kaybetmesidir. Yaşa bağlı olarak gelişen ve çoğunlukla 40 yaşını geçen bireylerde görülen bu kusur, gözün odaklanma gücünü azaltırken, herkeste farklı boyutlarda görülebilir. Bu sorun patolojik olarak değil fizyolojik bir yaşlanma olarak kıymetlendirilir.

Bu belirtilere dikkat

Presbiyopiyi fark etmek hayli kolaydır. Presbiyopi hastalarında en sık gözlemlenen belirti, mecmua, gazete, kitap, telefon ya da tabletten bir içerik okurken, nesneyi kendilerinden uzaklaştırmalarıdır. Presbiyopi hastalarının, cisimleri 50 cm’den daha yakın bir görüşte algıladıklarından itibaren göz kusuru kendisini göstermeye başlar. Şiddetli baş ağrıları ve göz yorgunluğuyla sinyal veren presbiyopide, devirle bulanık görüş, alın ve şakak kısımlarından ağrı üzere sıkıntılarla karşılaşılabilir.

Presbiyopi, 40 yaş üzeri hastaları tehdit ediyor

40’lı yaşlarda yakını görememe olarak önümüze çıkan presbiyopi, 60 yaşına kadar daima olarak değişkenlik gösterir. Devranla artan görüş kademesi 60 yaşından sonra durağanlaşır. Esnekliğini kaybeden ve sertleşen mercek, 60 ile 65 yaş sonrasında odaklama yeteneğini fiilen kaybeder. Presbiyopi hastaları için bilhassa 60 yaşından sonra yakın gözlük, ömrün vazgeçilmez bir kesimi olur.

Presbiyopi nasıl tedavi edilir

Presbiyopi marazının tedavisinde gözlük tasarrufundan, ameliyata kadar farklı seçenekler mekan alıyor; lakin gözlük tedavisinin en yaygın tedavi prosedürü olduğunu söylemek mümkün. Gözün noktasına elverişli olarak hekim reçetesi ile temin edilen lensler de tercih edilebilir ancak lens tasarrufundan evvel muhakkak göz tabibine istişareli ve hekimden onay alarak kullanılmalıdır. Başkaca tedavi için tüm yerkürede uygulanan formüllerin başında, göz içi trifokal mercek operasyonları ile presbyLASIK lazer tedavileri gelmektedir. Aile bireylerinde presbiyopi görülen kimselerin bir göz hekimine istişaresi da sorunun tanı ve tedavisinde büyük kıymet taşır.

Yorgun uyanmanın nedenleri

Bir araştırmaya nazaran, 25 yetişkinden 1’i her ay direksiyon başında uyuya kalıyor. Ve kestirim edebileceğiniz üzere bu pek güzel sonuçlanmıyor. Daima yorgun hissetme nedenlerinizi belirlemek değerlidir. Bu sayede mümkün epeyce başımıza gelecek sorunları engelleyebiliriz. Uykusuzluğu biraz daha araştırarak daha derine inmeye çalıştık ve gerilimin yanı sıra daha önemli sorunlar olduğunu bulduk.

Anemi

Anemi vücutta demir eksikliği manasına gelir. Dokular oksijenden mahrum kalır ve kendinizi yorgun ve kuvvetsiz hissedersiniz. Sair belirtileri; kas ağrıları, nefes darlığı, soluk meselesi, sararmış cilt

Diyabet

Diyabet, vücudun yanlış halde insülin kullanması yahut ehliyetsiz ölçülerde üretmesi nedeniyle oluşur. Bu nedenle kan şekeri seviyesi çarpıcı biçimde yükselir. Şiddetli yorgunluk diyabetin belirtilerinden biridir. Sair belirtileri; açlık ve susuzlukta ani artış, kuru cilt, kilo kaybı

Çölyak illeti

Vücudun glütene verdiği anormal reaksiyon bu illete neden olur. Gluten, çoklukla tahıllarda bulunur. Ekmek yahut kurabiye yedikten sonra kendinizi düzgün hissetmiyorsanız, çölyak illeti olabilirsiniz. Öteki belirtileri; şişkinlik, ishal, kilo kaybı

PBC (Primer Biliyer Kolanjit)

Karaciğeri etkileyen bir hastalıktır. Yani, vücut karaciğerdeki safra kanallarını yabancı obje olarak tanımlar ve bu kanalları yok etmeye çalışır. Safra’nın toksinler, kolesterol ve yıpranmış kan hücreleri üzere vücudumuzdan zararlı unsurları çıkarması gerekiyor. Fakat, kanallarda hasar olduğunda, bu sıhhatsiz elementler karaciğerde birikir. Yorgunluk bu karaciğer marazının gelişmesinin belirtilerinden biridir. Vesair belirtileri; gözlerde kuruluk, kaşıntı

Hipotiroidi

Tiroid beziyle ilgili sıkıntılar, tiroid hormonlarının çok az üretildiği manasına gelir . Bu hormonlar vücudun gücünden ve işlevinden sorumludur. Tiroid bezi arızalandığında organizmadaki süreçler yavaşlar. Sonuç olarak, yorgun hissedebilirsiniz. Vesair belirtileri; kilo almak, kas güçsüzlüğü, depresyon

Alzheimer illeti

Son vakitlerde, araştırmacılar uyuşukluğun Alzheimer marazının bir belirtisi olabileceğini keşfettiler. Bu, gün boyunca yorgun hissetmenin bu illetin erken bir işareti olabileceği mealine gelir. Öbür belirtileri; ilgisizlik, kısa periyodik hafıza kaybı, hudutlu olmak

Huzursuz bacak sendromu

Bu had sistemi durumu, uyku sırasında bacaklarınızı hareket ettirmenize neden olur. Bacaklarınız bizatihi hareket eder ve bu da uykunuzu da uykunuzun kalitesini de bozar. Sonuç olarak, yorgun hissedebilirsiniz. Vesair belirtileri; bacaklarda ve kollarda karıncalanma ile ağrı

Uyku apnesi

Apne , uykuda teneffüs yollarının tıkandığı ve nefes almayı bıraktığınız durumdur . bu duraklamalar 20 saniye kadar sürebilir ve bir gece de birkaç yüz kere tekrarlanır. Bu uyanmaya ve tekrar uykuya dalmaya neden olur. Uyandığını bile unutabilirsin. Lakin bu sık uyanmaların bir sonucu olarak, uyku kalitesi kötüleşir ve gün boyunca kendinizi yorgun hissedebilirsiniz. Gayri belirtileri; yüksek sesle horlama, gürültülü nefes alıp verme

Kronik yorgunluk sendromu

3-4 ay boyunca uyuşukluk hissederseniz, kronik yorgunluk sendromunuz olabilir. Bu durum çabuk yorulmaya neden olur. Vesair belirtiler; eklem ağrısı, kas ağrısı, baş ağrısı ve konsantrasyon zayıflığı.

– Bu belirtilerden rastgele birini yaşarsanız kendiniz bir sonuca bağlamayın. Hekiminize danışın ve gerekli muayenelerden geçin.

Sindirim sistemimiz ve bilinmesi gerekenler

Bunu öğrenmiş olmak sizi şaşırttı mı? Gerçek bir dimağ değil tahminen gelgelelim kendi kendini yönetim eden milyonlarca nörondan oluşan ve yemek borusundan başlayarak anüse kadar devam eden ENS (Enterik Had Sistemi) hücreleri içermektedir ve bir biçimde merkezi had sisteminden yardım almadan kas hareketlerini denetim edebilir. Bahsi geçen bu nöronlar, ince bağırsağı rektuma bağlayan ve sindirim sisteminin son durağına kadar yediklerinizin kalıntılarına eşlik eden organınız kolonunuzda ya da kalın bağırsaklarınızda yaşarlar. Bağırsaklarınız, dimağ ve omurgadan hiçbir talimat almadan kendi kendilerine hareket edebilecek kadar akıllı oldukları için “ikinci beyin” olarak isimlendirilir.

Yediklerinizi vücudunuzun muhtaçlığı olan besinlere dönüştüren bağırsakların aslında ne kadar da hassas olduklarını bilmeniz gerekir. Kabızlık ve gaz oluşması üzere gibisi rahatsızlıklar “bağırsak reaksiyonları” olup birtakım anlarda ağrılı olabilir.

Evet, vücudumuzda yaşayan, sayıları trilyonları bulan mikroskopik canlı olduğunu duymuş muydunuz

Mikrobiyom ismi verilen ve parmak izi üzere kimseler arasında farklılık gösterebilen bu organizmalar, sindirim sistemi ve bağışıklık sisteminin sağlıklı çalışmasını sağlıyor. Öbür bir tabirle vurgulayacak olursak, bağırsaklarınız gereğince sağlıklı değilse, dimağınız de kendisini gereğince sağlıklı hissetmez. Bağırsaklarda bulunan bakterilerin kimileri zararlı iken kimileri ise inanılmaz yararlıdır.

Son vakitlerin trend hususlarından biri de sağlıklı bakteriler; “Probiyotikler” ehliyetli tüketimi sonucunda bağırsak sıhhatini düzenleyen, “Prebiyotikler” ismi verilen ve bağırsakta bulunan yararlı organizmaları çoğaltan lifli besinlerdir.

Probiyotikler, daha sağlıklı bir bağırsak biyotasına sahip olmamızı sağlarken, yiyecek ve içeceklerin sindirim ve emilimini arttırıp, kilo denetimini sağlamaya yardımcı olur. Yoğurt, ayran, keçi sütü, şalgam, sirek, turşu vb. üzere fermente azıklar probiyotik açısından zengindir. Fakat sağlıklı sindirim sistemine kavuşmak; tek gecelik yoğurt yemeyle gelen mutluluğun ötesinde sistemli olarak fermente besinlerin tüketimi ile gerçekleşir.

Tertipli probiyotik alımının vücudumuzda yarattığı olumlu tesirleri nelerdir

– Besin öğelerinin emilimini sağlar,

– Patojen bakterilerin (iyi yıkanmamış besinlerle bulaşabilen bakteri) üremesini handikaplar,

– Bağırsak mikroflorası bağışıklık sistemine uygun geldiğinden cilt problemlerini düzeltmede de yardımcı olur,

– Bağırsak mikrobiyotasının yerinde olması sonucuyla inflamatuar azık alımı sonucu oluşan inflamasyonu azaltmada yardımcı olur,

– Vücut direncinizi arttırarak sizi marazlara karşı korur ve daima olarak soğuk algınlığıyla ilgili bir sorun yaşıyorsanız illetin mühletini azaltmaya yardımcı olur.

Bol su tüketin

Bağırsak tembelliğinin ve kabızlık sorununun temel nedenlerinden biri de ehil ölçüde su tüketilmemesidir. Günümüzde sindirim sistemi rahatsızlıklarının insomnia olarak bilinen uyku sorununa yol açtığı da biliniyor. Mide ekşimesi, şişkinlik, kabızlık ve gaz üzere meselelerinizin temelinde de sindirim sistemi bozuklukları yatıyor olabilir. Alışkanlıklarınızda yapacağınız ufak değişikliklerle 2. dimağınızı korumak ve gerektiği üzere çalışmasını sağlamak aslında elinizde! Sindirim sistemi, gün uzunluğu çalışır ve devrinin büyük kısmını yediğiniz sıhhatsiz besinleri işlemek için harcar. Sağlıklı bir sindirim sistemi için yapmanız gereken birinci şey, bu güçlükle vazifesi alanına getirmeye çalışan bağırsaklarınızı susuz bırakmamaktır. Şişkinlik ve kabızlığın sebeplerinden biri de bağırsakların yavaş hareket etmesidir. Hareketi hızlandırmak için kâfi ölçüde su içmek, yapılacakların başında gelir.

Harekete geçin

Sağlıklı beslenerek ve nizamlı olarak egzersiz yaparak kabızlık, şişkinlik, hazımsızlık vb. sindirim problemleriyle başa çıkabilirsiniz.

Lifli besinler tüketin

Bağırsak hareketlerini düzenleyen çözünmeyen lifli azıklar, kabızlığı gidererek, hemoroid ve divertikül üzere sindirim marazlarını engelleyerek bağırsak sıhhatini da destekler. Brüksel lahanası, havuç, pancar, şalgam, elma, buğday ve yulaf kepeği, kahverengi pirinç çözünmez lif için uygun asıllar olarak belirtilebilir. Bağırsaklarınızda biriken yararsız artıklardan kurtulmanın yolu, lif yüklü beslenmekten geçer! Lif; sistemde adeta su vazifesi görerek, bağırsaklarınızın olması gerektiği halde boşalmasına yardımcı olur. Liften varlıklı beslenmek, sindirim sisteminizin sıhhati için altın kıymetindedir. Tam tahıllı besinler, lif zengini meyve sebzeler, günlük diyetinize kesinlikle eklemeniz gerekenler arasında yan alıyor. Sıradan beslenen bir kişi, günde ortalama 15 gr. lif tüketebiliyor. Halbuki eksperler, günlük lif tüketimimizin 30 gr. olması gerektiğini söylüyor! Aradaki bu farkı kapatmak için lif zengini besinleri tercih etmek gerekiyor; ki bunların başında elma geliyor! Lif başkaca dışkıda su tutulmasını da sağlar ve kabızlık meselesi ortadan kalkar.

Gerilimden uzak durun, rahatlayın

Bilinen bir gerçek var ki o da gerilimin bağırsak florasını olumsuz tarafta etkileyerek birçok illete davetiye çıkartması. Bu nedenle, sağlıklı bir sindirim sistemi için gerilimden uzak durmak gerekiyor.

Sindirim sisteminde gerilimle alakalı mesele yaşayanlar için bilirkişiler, müzik, yoga ve meditasyon üzere rahatlatıcı ve yardımcı teknikler öneriyor.

Yeme alışkanlığınızı değiştirin

Geceleri beslenme alışkanlığınızdan vazgeçin. Sistemli ve sağlıklı beslenin, lokmaları oturarak ve uygunca çiğneyerek yavaşça tüketin. Beslenme sırasında daha küçük porsiyonlar tercih edin ve öğünleri atlamayın.

Bunların dışında, kafeinli içeceklerden uzak durulmalı, alkol tüketiminden uzak durulmalı, rafine şeker tüketiminden uzak durulmalı, sigarada uzak bir ömür sürdürülmelidir.

”Bütün illetler bağırsakta başlar, bağırsak hasta ise vücudun geri kalan kısmı da hastadır”. Hipokrat

– Bayanlarda erkeklere orantıyla daha ziyade görülen Irritabl Bağırsak Sendromu (IBS), şişkinlik, acil tuvalet gereksinimi, karında rahatsızlık hissi, kabız ve ishal üzere sistemsiz bağırsak hareketleri üzere belirtileri bir arada gösteren ve en sık görülen gastrointestinal sendromdur ve bu sendromda sindirim sistemi istenilen halde çalışmaz.

– Fakat IBS hastaları tutarlı diyet pratiği ve medikal tedavi ile gerilimden uzak durarak ömür kalitelerini yükseltebilir.

– Nizamlı egzersiz ve yoga ile IBS semptomlarının güzelleştiğini düşünülüyor.

– IBS’in hatunlarda bağırsak alışkanlıklarında değişikliklere neden olması sonucu kabızlık biçiminde ağrısız dışkılama yaşanabilir ve kramp oluşabilir. Aksi durumda, yaşanılan şiddetli gerilme ile oluşan rektal ağrılar endometriozis (iyi huylu ama çoğunlukla ağrılı kronik bir hastalık) belirtisi olduğundan doktora gidilmesi tavsiye edilir.

– IBS olan bireylerde, çoklukla bağırsaktaki kramplardan kaynaklanan karın ağrısı görülür ve bilinmelidir ki; IBS ağrısı karında tek bir kesimde mahal almaz, her yanda hissedilebilir.

– IBS semptomları, gündüzleri yaşanan gerilim ve yeme alışkanlıklarına bağlı olarak ortaya çıkar. Geceleri ise bu semptomlarla karşılaşacak olursanız kesinlikle bir doktora görünmeniz yararlı olacaktır zira bu yaşadıklarınızın IBS ile ilgisi olmayabilir.

– Bağırsaklarımızda bulunan bakteriler sıhhatimiz açısından son kademe kıymetlidir. Aldığımız besinleri sindirmemize yardımcı olan ve bağırsağı koruyan bu dost bakteriler dengesizleştiğinde sindirim ve bağışıklık sisteminde tehlike çanları çalmaya başlar. Bu dengesizlik, gebe üzere görünen şiş karın (gaz şişmesi) belirtisiyle IBS’ye yol açabilir.

– IBS’nin bir gayri semptomlarından olan ve tahminen de en had bozucusu kişilerin birtakım azıklara karşı hassaslığın artmasıdır. Gerçek manada bir alerji durumu olmasa dahi tüketilen birtakım azıklar IBS semptomlarını arttırabilir.

Doc. Dr. Halit Yerebakan